يکشنبه, 6 فروردين 1396
عنوان : عراق و دستیابی به سلاح شیمیایی در جنگ تحمیلی

امتیاز :  ۰ |  مجموع :  ۰

خلاصه : .
توضيحات :             

 

ARTICLE1pic2.jpg

عراق و دستیابی به سلاح شیمیایی در جنگ تحمیلی
 

هدف عراق از به کارگیری سلاح های شیمیایی جلوگیری از پیشروی ناگهانی قوای نظامی ایران در مواضع و استحکامات عراق و مهار پیامدهای سیاسی استراتژیک آن بود.  تأثیرات روحی – روانی سلاح های شیمیایی و آثار کاربرد آن در ایجاد پراکندگی در نیروها و از میان بردن قدرت مقاومت یا پیشروی آنها و اختلال در سازمان رزم، مورد توجه عراقی ها بود. نظر به اینکه نقطه ثقل قدرت نظامی ایران در تهاجم به عراق شامل نیروهای پیاده و اجرای عملیات شبانه بود، لذا به دلیل اینکه قادر به دفاع در برابر این تاکتیک ها نبودند برای جلوگیری از پیشروی نیروها و ایجاد پراکندگی در میان آنها از سلاح های شیمیایی استفاده می کردند.
خدیر حمزه رئیس پیشین طرح های هسته یی عراق در مورد تأثیر این سلاح ها بر روی نیرو های ایران می گوید:«در جنگ طولانی عراق با ایران، روشن شد که به وحشت انداختن نیروهای ایران از طریق استفاده از سلاح های شیمیایی، به مراتب موثرتر از تمام توپخانه و بمباران هوایی بود که ما می توانستیم به کار ببریم.»
به همین دلیل وفیق سامرایی می گوید: اگر کاربرد این سلاح ها نبود، اوضاع به ضرر ما شکل می گرفت. تهیه و تولید سلاح های شیمیایی و به کار گیری آن در جنگ چنان که اشاره شد بر پایه تحولات نظامی و نگرانی عراق از احتمال شکست نظامی، تغییرات قابل ملاحظه یی داشته است.
در ادامه بحث ابتدا به تهیه و تولید و سپس به به کار گیری آن در مراحل مختلف جنگ اشاره خواهد شد.


معرفی اجمالی عوامل شیمیایی


آن دسته از مواد یا ترکیبات شیمیایی را که در صورت انتشار مناسب و تأثیر شیمیایی منجر به مرگ، آسیب و ناتوانی در انسان و حیوان یا از بین رفتن گیاه می شوند، «عوامل شیمیایی» می نامند.
وسایل کاربرد این مواد را «جنگ افزار» شیمیایی می گویند.
عوامل شیمیایی را با توجه به مشخصات و اثرات فیزیکی به چهار دسته عمده تقسیم می کنند:
- ناتوان کننده ها که سبب کاهش توان رزمی نیروهای مقابل شده، قدرت جنگیدن را از نیروها سلب می کند.
- عوامل زیان بخش که موجب ایذای دشمن شده و آنها را به ستوه در می آورد و با ضایعات پوستی و اثرات دراز مدت به ویژه سرطان زا همراه است.
- عوامل کشنده شامل اعصاب، خفه کننده سمی و خون است. گاز اعصاب سبب از کار افتادن نیروی محرکه و مختل شدن سیستم اعصاب می شود. خفه کننده موجب خفگی و مرگ می شود و پس از جذب شدن در خون اثرات سمی خود را ظاهر می کند.
- عوامل ضد گیاه روی درختان و گیاهان اثر می گذارد و آنها را خشک می کند و از بارور شدن خاک و رویش گیاهان جلوگیری می کند.

تهیه و تولید عوامل و جنگ افزار شیمیایی


عراقی ها برای دستیابی به توان شیمیایی اقدامات زیر را انجام دادند:
1- برقراری مناسبات تجاری با کشورهای غربی به منظور خرید فناوری، مواد و تجهیزات مربوط به جنگ افزار شیمیایی.
2- عقد قرارداد خرید تجهیزات فنی گوناگون با شرکت های تولید کننده وسایل شیمیایی در آلمان غربی.
3- خرید ترکیبات شیمیایی مربوط به تولید عوامل اعصاب از کشورهای غربی به ویژه آلمان و هلند.
4- تأسیس کارخانه های ساخت و تولید جنگ افزار شیمیایی به ویژه در شهر سامرا.
برنامه سلاح های کشتار جمعی عراق به گفته دکتر حسین شهرستانی از دانشمندان هسته یی عراق از سال 1980 (59) آغاز و در بخش شیمیایی در سال 1982 (61) با کمک تعدادی از شرکت های آمریکایی با استفاده از گاز اعصاب و سارین توسعه یافت. ولی اقدام عراق برای کسب توانمندی BW (بیولوژیک) به نوشته دکتر گراهان پی یرسون (از محققان ساخت عوامل جنگ های بیولوژیک در دپارتمان صلح دانشگاه برادفورد انگلیس) از سال 1976 (53) آغاز شد و یک سال بعد در 1975 (54) عراق اجرای 78 پروژه تحقیق و توسعه را در مرکز آل سلمان آغاز کرد و در سال 1985 (64) قادر به تولید انبوه عوامل میکروبی سیاه زخم و سم بوتولیسم بود.
جیمز ویسی رئیس سابق سازمان سیا معتقد است میکروب سیاه زخم در بسیاری از آزمایشگاه های آمریکا قابل دسترسی بود و از سوی کشورهای مختلف و از جمله عراق در دهه 80 توزیع شد. اقدام عراق برای دستیابی به تکنولوژی و ذخایر شیمیایی متعاقب شکست های عراق و استفاده از جنگ شیمیایی به عنوان یک راه حل ممکن برای مشکلات نظامی اش آغاز شد.
وفیق سامرایی می گوید: «به دنبال وارد آمدن تلفات سنگین بازدارنده که رهبران ایران را از تداوم جنگ باز دارد، اندیشه دستیابی به سلاح های شیمیایی، شکل گرفت.»

پايان

 



بازگشت               چاپ چاپ

DOURAN Portal V4.0.0.0

V4.0.0.0